De fietswensenanalyse van de Fietsersbond

Gepubliceerd op 15-01-2010. Laatste update op 22-11-2011.

In het project Wijken voor de Fiets werkt de Fietsersbond in verschillende krachtwijken aan een beweegvriendelijke inrichting, die bewoners stimuleert vaker te fietsen en/of te lopen. Door middel van de 'fietswensenanalyse' wordt - samen met de gemeente - een verkeersplan opgesteld met voldoende aandacht voor de positie van fietsers en wandelaars in een woonwijk.

De Fietsersbond heeft de fietswensenanalyse ontwikkeld om het langzaam verkeer (fietsers, voetgangers en spelende kinderen) een betere plek te geven. Door het toepassen van de fietswensenanalyse komen knelpunten in een vroeg stadium naar voren, zodat er vroegtijdig een oplossing voor deze punten gevonden kan worden.

De opbrengst van de fietswensenanalyse wordt gecombineerd met de bestaande fietskennis en gekoppeld aan ruimtelijke kenmerken. Welke fietsafstand tussen huis en voorzieningen als school, winkels en sport is acceptabel voor de wijkbewoners? Welke kruisingen vinden bewoners gevaarlijk, welke (fiets)verbindingen ontbreken en kan de fiets goed gestald worden?

Omgekeerd ontwerpen: Langzaam verkeer eerst!

Door gebruik te maken van de 'omgekeerd-ontwerpmethode' wordt in zeven stappen een ontwerp gemaakt op basis van de bewonersbehoeften (fietsen, wandelen en spelen). Samen met bewoners, professionals, ambtenaren en basisscholen wordt de wijk verkend en in een workshop geanalyseerd. Op basis van de hiermee verkregen knelpunten, wensen en oplossingsrichtingen wordt een nieuw ontwerp van het verkeersplan gemaakt, waarmee de eerste stap naar een gezonde, beweegvriendelijke wijk is gezet.

De fietswensenanalyse1 van de Fietsersbond kent de volgende zeven stappen:

  1. Bepaal waar de belangrijke publieksbestemmingen zich bevinden (zoals scholen, parken, speelplaatsen, bibliotheek, zwembad, sportzaal, winkels, wijkcentra, poorten van de wijk etc.);
  2. Bepaal de doorgaande hoofdfietsroutes door de wijk;
  3. Stippel de fiets- en looproutes uit voor kinderen van huis naar hun dagelijkse bestemmingen (denk ook aan de sociale veiligheid);
  4. Bepaal de omvang van 30km-gebieden, voetgangersgebieden e.d.;
  5. Bepaal waar de OV-haltes, parkeergarages en overstapgebieden komen;
  6. Ga na of de doelen voor fietsers en wandelaars zijn bereikt, stel zonodig het ontwerp bij;
  7. Maak ten slotte de wijk toegankelijk voor auto’s.

In stadsvernieuwingswijken leidt de analyse tot het vroegtijdig signaleren van knelpunten en kansen in de infrastructuur.

De keuze voor de doelgroep kinderen is gemaakt vanwege a) hun kwetsbaarheid in het verkeer, en b) dat deze categorie weggebruikers veel tijd in de wijk doorbrengt. Als je het voor kinderen goed regelt, dan is het goed voor iedereen goed geregeld!

Bewonersparticipatie

Bij de fietswensenanalyse is samenspraak met de bewoners uiteraard van groot belang. Bewoners weten immers het beste waar de knelpunten in de wijk zitten. Uiteindelijk resultaat is een nota van aanbevelingen voor een beweegvriendelijke wijk, die eerst besproken wordt met de wijkbewoners.In deze nota zal niet alleen gekeken worden naar infrastructurele aanpassingen in de wijk, maar zo nodig ook naar sociale initiatieven, zoals het opzetten van een fietsschool of een fietsclub die de fietscultuur in de krachtwijk verstevigen.

Zijn de bewoners het met de aanbevelingen uit de nota eens, dan wordt deze aangeboden aan de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders. Het is uiteindelijk de taak van de gemeente om de aanbevelingen uit te voeren en van de krachtwijk een echte fietswijk te maken.

Veilig fietsen naar school

Speciaal aandachtspunt binnen Wijken voor de Fiets is de bereikbaarheid per fiets van de wijkscholen. Is de directe omgeving van de schoolgebouwen veilig en beweegvriendelijk ingericht? Zijn er veilige fietsroutes van thuis naar school? En kan de fietsende scholier zijn fiets goed parkeren bij school? Lees verder...

Terug naar hoofdpagina...

1 De fietswensenanalyse is gebaseerd op de ontwerpmethode van Boudewijn Bach.