Gemeenten laten op straat zien dat ze durven kiezen voor de fiets. Dat blijkt uit het fietsbeleid van de vijf genomineerden voor de titel Fietsstad 2014. ‘Gemeenten zijn niet alleen ambitieus, ze voeren de plannen ook echt uit.’
In Velsen is de weg die van de pont naar het centrum voert voor auto’s afgesloten. De gemeente heeft de weg geheel gereserveerd voor fietsers. ‘Het is waarschijnlijk het breedste – zes meter – fietspad van Nederland’, zegt Jaap Kamminga, projectleider Fietsstad 2014 van de Fietsersbond. Het brede fietspad is een goede illustratie van het centrale thema van de Fietsstadverkiezing: Fietsen zonder hindernissen.
De vijf gemeenten zijn gekozen uit een lijst van negentien kandidaat-gemeenten en geselecteerd door het onderzoeksteam van de Fietsersbond. De onderzoekers hebben de door de gemeenten aangeleverde stukken bestudeerd, de lokale afdeling van de Fietsersbond om haar mening gevraagd en de steden vergeleken.
Wat hebben de vijf genomineerde gemeenten volgens Kamminga goed gedaan?
Almere:
‘Almere is een nieuwe stad. Bij de aanleg is er een gescheiden infrastructuur voor fietsers aangelegd. Je komt dus weinig auto’s tegen. Dat is veilig voor fietsers. Het mooie is dat Almere dat beleid consequent doorvoert. Fietsers komen weinig hindernissen tegen.’
Eindhoven:
‘Eindhoven was traditioneel een autostad. Maar men heeft het roer nu omgegooid. Om het centrum is een slow lane aangelegd, een soort ringweg voor fietsers. De verkeerslichten worden opnieuw afgesteld, zodat fietsers niet onnodig staan te wachten. Maar het meeste in het oog springend is de Hovenring, een fietsrotonde boven een druk kruispunt. Daarmee is echt een hindernis weggenomen.’
Enschede:
‘Enschede was vroeger echt een fietsstad. Daarna concentreerde de gemeente zich op het openbaar vervoer. Nu staat gelukkig de fiets weer centraal. Enschede zet in op ontvlechting. Dat betekent dat hoofdfietsroutes niet langer parallel aan drukke verkeeraders liggen, maar door woonwijken gaan. Dat is voor de fietser rustiger, je hebt minder last van uitlaatgassen en lawaai. En het is veiliger. Bij fietspaden langs grote wegen kom je altijd zijwegen en kruisingen tegen. En juist daar gebeuren de ongelukken.’
Velsen:
Dat superbrede fietspad natuurlijk. Wat nog meer? ‘Velsen doet erg zijn best om hindernissen weg te nemen. Zo waren ze al vroeg bezig met een proefproject om overbodige paaltjes weg te halen. Erg belangrijk want er gebeuren veel ongelukken door botsingen met paaltjes.’
Zwolle:
‘Zwolle is altijd al een fietsstad geweest. Ze kozen er al vroeg voor om hoofdfietsroutes door woonwijken aangelegd. Zwolle heeft daardoor nu veel fietsstraten. Dat houdt in dat de auto te gast is in een straat die vooral voor fietsers bedoeld is. Dat remt de snelheid van auto’s en verhoogt de veiligheid. Het mooie is dat Zwolle niet op zijn lauweren rust, men blijft innoveren. De oversteek over een drukke weg is veranderd in een rotonde waarop fietsers voorrang hebben. Auto’s kunnen alleen rechtdoor en niet afslaan. Zo is een gevaarlijke hindernis weggenomen.’
Volgens projectleider Jaap Kamminga was het niet makkelijk om een keuze te maken. ‘Er gebeuren veel goede dingen op fietsgebied in Nederland, dat kun je zien aan alle inzendingen. Eigenlijk zijn er geen verliezers. In steden als Breda en Nijmegen, maar ook in kleinere plaatsen als Heerhugowaard, Nieuwegein en Harderwijk kun je zien dat gemeenten echt hun best doen en ook ambitie tonen. Ook Den Haag, de enige van de vier grote steden die zich kandidaat heeft gesteld, wil echt meer met de fiets en kan zich zeker een Fietsstad-in-de-dop noemen. Maar we kunnen niet iedereen nomineren: deze vijf gemeenten lopen echt voorop en streven er dagelijks naar om hindernissen en problemen voor fietsers weg te nemen.’
De komende maanden gaat een deskundigenjury de winnaar kiezen. Op 8 mei is de winnaar bekend. Lees meer op: www.fietsstad2014.nl